Spółka z o.o. tryb S24

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w polskim porządku prawnym

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest jedną z dwóch spółek kapitałowych zdefiniowanych w polskim prawie handlowym. Można założyć ją w formie papierowej lub poprzez tryb S24. W odróżnieniu od spółek osobowych, konstrukcja spółek kapitałowych, w tym spółki z ograniczoną odpowiedzialnością stawia nacisk na ograniczenie odpowiedzialności wspólników za zobowiązania spółki, które nie występuje np. w spółce jawnej. W związku z tym traktowana jest ona jak klasyczna spółka kapitałowa, co wiąże się z:

  • obowiązkiem wniesienia wkładów w wartości minimalnej lub wyższej,
  • brakiem odpowiedzialności wspólników za zobowiązania spółki,
  • odpowiedzialnością spółki całym swoim majątkiem za zobowiązania,
  • działaniem za pośrednictwem organów spółki, a nie za pośrednictwem wspólników.
  • brakiem wpływu składu wspólników na stosunek spółki.

Szczegółowa regulacja spółki z o.o. zawarta jest w art. 151-300 kodeksu spółek handlowych. W przedmiotowym artykule skupimy się na jednym, szczególnym zagadnieniu związanym z zakładaniem spółki z o.o. z użyciem wzorca umowy. Jest to tzw. tryb S24, który przyśpiesza i ułatwia zawiązanie spółki i rozpoczęcie jej działalności.

Zmiany w utworzeniu spółki w kodeksie spółek handlowych (tryb S24)

Tryb S24 został wprowadzony już jakiś czas temu, ustawą z dnia 11 kwietnia 2011 roku zmieniającą kodeks spółek handlowych. W szczególności dodając art. 157 ze znaczkiem 1 umożliwiający zawarcie umowy spółki przy wykorzystaniu wzorca umowy udostępnianego w systemie teleinformatycznym. Ustawa ta zaczęła obowiązywać od dnia 1 stycznia 2012 roku, sam wzorzec natomiast jest dostępny w rozporządzeniu wykonawczym do niniejszej ustawy, obecnie obowiązuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 stycznia 2015 roku.

Co tak na prawdę oznacza to zawarcie spółki przy wykorzystaniu wzorca (tryb S24)? Przed rokiem 2012 zawarcie umowy spółki wymagało formy aktu notarialnego i jak najbardziej uregulowanie to pozostaje w mocy, jednak ustawodawca dodał inną możliwość. Jeśli wspólnicy nie potrzebują żadnych szczególnych zapisów w umowie, jeśli chcą jak najszybciej rozpocząć działalność, mogą skorzystać ze wzoru umowy spółki udostępnionego przez Ministra Sprawiedliwości i pominąć wymóg notarialny.

Jakie są tego faktyczne konsekwencje? Przede wszystkim, skoro jest to wzorzec, skazani jesteśmy na jego zawartość, a ta niestety jest dość skromna. Zawiera on jedynie minimum zapisów wymaganych do zawarcia umowy spółki oraz kilka drobnych opcji do wyboru. Pomijając elementy takie jak firma spółki, siedziba, przedmiot działalności, kapitał (w trybie S24 może być pokryty jedynie w formie pieniężnej, aport jest wykluczony) i  wspólników oraz rok obrotowy, do wyboru mamy kilka elementów:

  • umorzenie udziału za zgodą wspólnika w drodze nabycia udziału przez spółkę,
  • możliwość lub jej brak, zbycia lub zastawienia udziałów spółki,
  • możliwość wypłaty zaliczki na poczet dywidendy,
  • wybór organów spółki, wraz z wyłączeniem prawa indywidualnej kontroli przez wspólników,
  • sposób składania oświadczeń woli przez zarząd (samodzielnie lub wspólnie),
  • a także ograniczenie co do rozporządzania prawem lub zaciągania zobowiązań o wartości dwukrotnie przewyższającej wysokość kapitału zakładowego.

Co zawiera wzorzec umowy (tryb S24)

Nie ma również możliwości dodawania własnych postanowień i zapisów. Choć ograniczony, wzorzec umowy pozwala szybko i sprawnie uruchomić działalność w formie spółki z o.o., bez wizyty u notariusza, w KRS i ZUS. Co istotne ustawodawca przewidział również możliwość zmiany wspomnianych elementów wzorca w czasie późniejszym i w rozporządzeniu w sprawie określenia wzorców załączył również wzorzec uchwały zmieniającej umowę spółki, pozwalającej na modyfikację zapisów zmiennych wzorca. Również znalazł się w tym rozporządzeniu wzorce:

  • uchwały rozwiązania spółki,
  • uchwały udzielenia prokury,
  • umowy zbycia udziałów,
  • uchwały o zatwierdzeniu sprawozdania finansowego,
  • uchwały o podziale zysku,
  • uchwały o pokryciu straty,
  • listy wspólników,

Jak widać katalog ten ciągle rośnie, co nas niezmiernie cieszy, że proste i typowe czynności można załatwiać w dosłownie kilka chwil.

Przygotowanie wniosku o wpis do rejestru w trybie S24

Jeśli chodzi o samą procedurę zakładania spółki z o.o. w trybie S24, nie różni się wiele dotychczasowego trybu “papierowego”, a jedynie zmienia się lokalizacja wykonywania poszczególnych kroków.

  1. Wspólnicy, kapitał, wkład
    Na początek przyszli wspólnicy muszą dojść do porozumienia dotyczącego kształtu spółki, wysokości kapitału zakładowego oraz sposobu pokrycia go wkładami. Na tym etapie może się okazać, że tryb S24 nie jest wystarczający, jeżeli do spółki wkład będzie wnoszony aportem. W takim przypadku, niestety należy skorzystać z klasycznej “papierowej” procedury.
  2. Zawarcie umowy
    Tutaj rozpoczyna się właściwa część trybu S24. Wszystkie zainteresowane osoby (wspólnicy, członkowie organów spółki) muszę znaleźć się razem przed jednym komputerem z dostępem do internetu.
    Każda z osób musi posiadać założone konto w systemie S24 (https://ems.ms.gov.pl/), należy to zrobić przed przystąpieniem do zakładania spółki. Jednocześnie z założeniem konta, uzyskujemy podpis elektroniczny wymagany do podpisania wszelkich dokumentów związanych z założeniem spółki.
    Tryb S24 po kolei przeprowadza zainteresowanych przez kolejne etapy wypełniania umowy spółki, rozpoczynając od wymienienia wspólników, przedmiotu działalności, wyboru odpowiednich opcji umowy, składu poszczególnych organów spółki, oświadczenie zarządu o pokryciu kapitału zakładowego, a kończąc na wyborze daty zakończenia roku obrotowego.
    Po przejściu poszczególnych kroków otrzymamy zestaw dokumentów, w których skład będą wchodzić umowa spółki, oświadczenie zarządu o pokryciu kapitału zakładowego, lista wspólników oraz zestaw wniosków do KRS. Należy wydrukować i zapoznać się z tymi dokumentami oraz sprawdzić czy nie zawierają błędów. Są to jedynie projekty, ale po potwierdzeniu ich prawidłowości zostaną wysłane do KRS w celu weryfikacji i wpisu podmiotu do rejestru.

Złożenie wniosku i rejestracja

  1. Złożenie wniosku do KRS
    Po potwierdzeniu, że dokumenty są prawidłowo wypełnione, należy dokonać opłaty za wpis do KRS i ogłoszenie w Monitorze Sądowym (250 zł opłaty sądowej, 100 zł za ogłoszenie w Monitorze Sądowym), dokonuje się tego również w formie elektronicznej za pośrednictwem operatora płatności eCard (który również dodaje swoją prowizję w wysokości kilku złotych).
    Z tą chwilą, w teorii powstaje spółka z o.o. w organizacji, jednak nie posiadamy żadnego dokumentu, który by potwierdzał jej zawarcie. Otrzymane do weryfikacji dokumenty są jedynie projektami, a podpisanie ich nie przyniesie żadnego skutku, gdyż sama umowa spółki ma wartość jedynie w systemie teleinformatycznym, w wersji papierowej nie uzna jej za wartościową nawet KRS, nie jest bowiem opatrzona pieczątką notariusza.
  2. Wpis do KRS
    Tryb S24 ma świadczyć o tym, że wnioski są rozpatrywane w ciągu 24 godzin i co do zasady ten element działa, wnioski są rozpatrywane w dni robocze, w godzinach pracy urzędu. Najczęściej informację o wpisie do rejestru otrzymujemy dnia następnego po złożeniu wniosku.
    Wraz z wpisem do KRS otrzymujemy również dokumenty, które przeglądaliśmy w formie projektów tuż przed wysłaniem wniosku. Tym razem jednak są opatrzone informacją, że zostały podpisane przez wspólników lub zarząd, w zależności od dokumentu. Otrzymujemy również informację o nadaniu numeru NIP oraz REGON. Z tą chwilą spółka zyskuje osobowość prawną i może rozpocząć działalność.
    Problem pojawia się w momencie gdy otrzymamy zamiast wpisu do rejestru zwrot wniosku, a to się już może przytrafić z różnych przyczyn – błędne dane, źle wypełnione pole lub po prostu błąd w systemie teleinformatycznym. To się zdarza i niestety nie można nic na to poradzić. Należy w takiej sytuacji złożyć wniosek do właściwego KRS o zwrot dokonanej opłaty i choć KRS twierdzi, ze zwrot nastąpi w ciągu 30 dniu, można czekać nawet pół roku.
  3. Urząd Skarbowy
    Pozostaje jeszcze kilka formalności, które należy dopełnić w formie papierowej:

    • NIP-8 – należy go złożyć w ciągu 21 dni od dnia wpisu do rejestru
    • PCC-3 – w ciągu 14 dni należy też złożyć druk PCC-3, oraz opłacić podatek PCC od zawarcia umowy spółki
    • VAT-R – rejestracja dla potrzeb VAT, jeśli jest wymagana, podlega również opłacie skarbowej w kwocie 170 zł.

Plusy

  1. Czas – używając trybu S24 mamy niemal pewność, że w ciągu 24 godzin będziemy w stanie rozpocząć działalność w pełni funkcjonalnym pod względem prawnym podmiocie gospodarczym. Spółce zawartej w trybie S24 niczego nie brakuje, by tuż po otrzymaniu wpisu do rejestru zawrzeć pierwsze transakcje i przeprowadzać operacje gospodarcze.
  2. Wygoda – możliwość rejestracji spółki bez wychodzenia z domu jest zdecydowanie atutem, brak korków, kolejek, kawa w trakcie rejestracji, tego chyba nie trzeba tłumaczyć.
  3. Koszt – o ile sam obniżony koszt wpisu do KRS jest niewielki, to już rezygnacja z notariusza daje solidniejsze oszczędności.

Minusy

  1. Wzorzec – jest zdecydowanie ubogi i posiada jedynie podstawowe zapisy, a właściwa umowa jest wzorcem do dalszych zmian, które i tak muszą zaangażować notariusza.
  2. Aport – wkłady w spółce tworzonej trybem S24 mogą być jedynie pieniężne, aport wymusza skorzystanie z notariusza i tradycyjną rejestrację spółki.
  3. Zwrot – brak jest jasnej procedury jeśli chodzi zwrot wniosku przez KRS.

Wnioski

Tryb S24 jest zdecydowanym krokiem naprzód jeśli chodzi o ułatwienie rozpoczynania i prowadzenia działalności gospodarczej. Zdecydowanie nie jest to rozwiązanie doskonałe, ale znacznie przyspiesza uruchomienie nowego biznesu. Jest wystarczająco łatwy i wygodny w użyciu, choć wydajność systemu jest dość przeciętna. Przejście procedury przed komputerem zajmuje godzinę do dwóch. Pomimo ograniczeń płynących z wzorca umowy, mogę polecić procedurę S24 każdemu kto chce szybko i bezproblemowo uruchomić nową działalność w formie spółki z o.o.

Adam Kaszuba

Posted in Prawo handlowe.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *